Als er één ding is waar het Duits in uitblinkt, is het wel spelling. Zelfs vóór de spellinghervorming van 1998 was de Duitse spelling altijd vrij eenduidig. Als je eenmaal een paar eenvoudige regels onder de knie hebt, is het helemaal niet zo moeilijk.

Dat de regels vrij eenvoudig zijn, betekent echter niet dat er geen valkuilen zijn voor iemand die voor het eerst de taalleert. Soms zijn er bijvoorbeeld twee verschillende manieren om dezelfde klank te spellen, of lijken de woorden zo goed op het Nederlands dat je geneigd bent om ze ook als hun Nederlandse versie te spellen.

Deze vallen onder de algemene term "cognaten" - woorden die op het Nederlands lijken omdat ze een soortgelijke stam of oorsprong hebben. Sommige woorden kunnen echter op het Nederlands lijken, maar iets heel anders betekenen.

De beste leraren Duits beschikbaar
Harry
4,8
4,8 (8 reviews)
Harry
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jordan
4,9
4,9 (14 reviews)
Jordan
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Mareike
4,6
4,6 (5 reviews)
Mareike
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Iris
4,8
4,8 (6 reviews)
Iris
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Anita
5
5 (6 reviews)
Anita
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Milla
5
5 (3 reviews)
Milla
15€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Stefan
4,8
4,8 (3 reviews)
Stefan
25€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Melissa
5
5 (3 reviews)
Melissa
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Harry
4,8
4,8 (8 reviews)
Harry
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jordan
4,9
4,9 (14 reviews)
Jordan
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Mareike
4,6
4,6 (5 reviews)
Mareike
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Iris
4,8
4,8 (6 reviews)
Iris
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Anita
5
5 (6 reviews)
Anita
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Milla
5
5 (3 reviews)
Milla
15€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Stefan
4,8
4,8 (3 reviews)
Stefan
25€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Melissa
5
5 (3 reviews)
Melissa
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Let's go

1. Vergeten om zelfstandige naamwoorden een hoofdletter te geven in het Duits

In het tijdperk van chatberichten, Tinder en Facebook betreurt menig taaldocent de dood van de hoofdletter. En dat is ook het geval in het Duits, waar haastige jongeren hun tweets en WhatsApp-berichten volledig in kleine letters schrijven. In het Nederlands is dit niet zo erg, maar voor het Duits ligt dit anders.

Vergeet tijdens je lessen niet dat alle zelfstandige naamwoorden een hoofdletter moeten krijgen, en niet alleen de eigennamen, zoals de namen van plaatsen, landen en mensen. Bijvoeglijke naamwoorden krijgen echter nooit een hoofdletter, zelfs niet wanneer zij een taal of een etniciteit aanduiden.

Namen en titels hebben een hoofdletter voor het eerste woord, maar volgen verder de gewone regels van de grammatica, zodat een zelfstandig naamwoord in een titel een hoofdletter krijgt, maar een bijvoeglijk naamwoord niet: "Die unendliche Geschichte" (Het oneindige verhaal) van Michael Ende, bijvoorbeeld, of "Der englische Patient" (de film The English Patient).

In het formele gebruik moet je het erewoord "Sie" met een hoofdletter schrijven - al was het alleen maar om dit woord te onderscheiden van de derde persoon meervoud "sie". Strikt genomen moet je "Du" met een hoofdletter schrijven, zelfs als je een vriend aanspreekt, maar dit niveau van formalisme is zeer zeldzaam geworden.

2. Wanneer gebruik je -ich, -ig of -isch in Duitse bijvoeglijke naamwoorden en bijwoorden?

Leer hier meer over de Duitse grammaticaregels en de uitzonderingen op deze regels.

Baby cavia
Deze baby cavia is "niedlich" - maar je kunt ook "goldig" zeggen en het moet eindigen op "-ig". (Bron: Unsplash.com)

Moet je een bijvoeglijk naamwoord spellen met -ich of -ig?

Veel bijvoeglijke naamwoorden en sommige bijwoorden eindigen op "-ich" - "niedlich", "kleinlich", "grünlich" (schattig, knorrig, groenig); of "endlich", (tenslotte).

Andere eindigen op -ig: "kurzweilig", "merkwürdig", (vermakelijk, vreemd); of "eilig" (haastig).

Uitgangen op -lich of -ig worden hetzelfde uitgesproken (dezelfde "ch"-klank als in "ich").

Helaas is er geen eenvoudige manier om te bepalen welke de juiste is. Als er geen "l" in staat - "merkwürdig" bijvoorbeeld - eindigt het zeker op -ig, maar sommige met een "l" krijgen een "g", zoals "eilig" (gehaast).

Alle bijvoeglijke naamwoorden op basis van een kleur eindigen op "-lich" - grünlich, rötlich, gelblich.

Sommige Duitse bijvoeglijke naamwoorden eindigen op -isch

Een andere groep bijvoeglijke naamwoorden eindigt op -ish: “englisch”, “magisch”, “fantastisch”, “frisch”.

Als je vertrouwd bent met de uitspraak van de woorden, is deze in ieder geval gemakkelijk te onderscheiden van de andere. -ich en -ig worden hetzelfde uitgesproken, terwijl -isch wordt uitgesproken als "iesj".

De uitgang -isch komt vaak overeen met de Nederlandse versie: "magisch" - magisch; "fantastisch" - fantastisch; "konisch" - conisch.

3. Wanneer gebruik je "eu" vs. "äu" voor de "oy" klank in het Duits.

Greulich? Gräulich? Beide zijn correct, en beide klinken hetzelfde als je Duits hardop uitspreekt, maar ze hebben verschillende betekenissen. "Greulich" komt van "greulen", terwijl "gräulich" komt van "grau", grijs.

Wanneer het kleuradjectief als het ware opnieuw wordt geadjectiveerd, krijgt het een Umlaut: blau - bläulich (blauw-blauwachtig), rot-rötlich (rood - roodachtig).

Dit geldt ook voor andere bijvoeglijke naamwoorden: dumm - dümmlich (niet te verwarren met dämlich, dat meestal wordt gebruikt om te vloeken - "diese dämliche deutsche Sprache!" Je kunt zeggen dat iemand dümmlich is - een beetje simpel - maar hem "dieser dämliche Mensch" noemen betekent dat je ontzettend boos op hem bent.

"Äu" wordt over het algemeen gebruikt wanneer om eender welke reden een Umlaut wordt toegevoegd aan een woord met "au". Dit kan een bijvoeglijk naamwoord zijn zoals in de voorbeelden hierboven, bij de meervoudsvorming (Haus-Häuser), of wanneer van een bijvoeglijk of een zelfstandig naamwoord met "au" een werkwoord wordt gemaakt: Raub-räubern (diefstal - roven); sauber - säubern (schoon - schoonmaken). In de meeste andere gevallen wordt de klank "oy" geschreven als "eu".

Duitse les kan je helpen om de fijne kneepjes van de spelling te leren.

4. Welcher Art von Meier sind sie? Een vaak verkeerd gespelde Duitse achternaam, en hoe je hem correct kan spellen.

Eén van de meest voorkomende spelfouten, niet alleen voor mensen die Duits leren maar ook voor Duitsers die met de taal zijn opgegroeid, heeft geen betrekking op de eigenlijke Duitse woordenschat, maar op een achternaam. De naam "Meier" is in het Duits even gangbaar als "Jansen" in Nederland en verwijst ook naar een ambacht: de "Meier" is de maker van melkproducten: room, kaas en boter.

Duitse kazen
De Duitse achternaam "Meier" is afkomstig uit de kaasmakerij en kan op verschillende manieren worden gespeld. (Bron: Unsplash.com)

Regionale varianten werden ingevoerd lang voordat de Duitse spelling werd vastgelegd, en zo zul je de volgende namen vinden: "Meier', 'Meir', 'Maier', 'Mair', 'Meyer', 'Mayer', 'Mayr' en 'Meyr'. Om nog maar te zwijgen van het feit dat het woord deel kan uitmaken van een langere naam, zoals "Humplmayr".

Dus als een collega, vriend of klant je vertelt dat zijn naam "Meier" is, vergeet dan niet te vragen: "Bitte buchstabieren Sie das für mich." (Kunt u dat voor mij spellen?) Of, als je in een iets minder formele context spreekt: "Welche Art von Meier sind Sie?" (Wat voor soort Meier bent u?)

Zoek nu naar een Duits cursus.

De beste leraren Duits beschikbaar
Harry
4,8
4,8 (8 reviews)
Harry
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jordan
4,9
4,9 (14 reviews)
Jordan
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Mareike
4,6
4,6 (5 reviews)
Mareike
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Iris
4,8
4,8 (6 reviews)
Iris
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Anita
5
5 (6 reviews)
Anita
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Milla
5
5 (3 reviews)
Milla
15€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Stefan
4,8
4,8 (3 reviews)
Stefan
25€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Melissa
5
5 (3 reviews)
Melissa
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Harry
4,8
4,8 (8 reviews)
Harry
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jordan
4,9
4,9 (14 reviews)
Jordan
22€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Mareike
4,6
4,6 (5 reviews)
Mareike
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Iris
4,8
4,8 (6 reviews)
Iris
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Anita
5
5 (6 reviews)
Anita
30€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Milla
5
5 (3 reviews)
Milla
15€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Stefan
4,8
4,8 (3 reviews)
Stefan
25€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Melissa
5
5 (3 reviews)
Melissa
20€
/u
Gift icon
1e les gratis!
Let's go

5. De juiste Duitse spelling voor academische vakken

Academische vakken in het Duits
Academische vakken eindigen in het Duits op "-ie". (Bron: Unsplash.com)

Een Nederlandstalige die Duits leert, zal voor de naamgeving van verschillende academische vakken al snel de gelijkenis merken met het Nederlands.

Zo hebben we bijvoorbeeld "die Geographie" (geografie), "die Archäologie" (archeologie) en "die Philosophie" (filosofie).

6. Leren wanneer je "K" vs. "CK" moet gebruiken bij het schrijven van Duitse woorden

Hacken of Haken? Lack? Lakei? Poker? Locker? Wanneer gebruik je een simpele "k" en wanneer een "ck"?

Wanneer men de taal leert spreken, wordt er meestal niet zo veel nadruk gelegd op de uitspraak en - nog belangrijker - op het correct luisteren. Waarom is dat belangrijk? Omdat de manier waarop woorden worden uitgesproken je helpt om te weten te komen hoe ze worden geschreven - en vice-versa.

De algemene regel is: als een klinker wordt gevolgd door een combinatie van klinker en medeklinker, is hij langer dan wanneer er twee medeklinkers op volgen.

  • "Haken", haak, is lang - slechts één medeklinker.
  • "Hacken", hakken (of het werktuig daarvoor) is kort, dus heb je twee medeklinkers nodig om het te bevestigen - c+k.
Een kapstok
Een haak om kleren aan op te hangen is een "Haken" - met een enkele "k" omdat de "a"-klank lang is. (Bron: Unsplash.com)

Nu hoef je alleen nog maar te onthouden welk woord wat betekent.

7. De "s"-klank juist spellen in het Duits

Strikt genomen geldt hetzelfde voor "s" versus "ss" - of "ß" (Eszett). "S" en "ß" volgen op een lange klinker, terwijl "ss" op een korte volgt:

“Hase”, haas, and “Straße”, straat, maar “Hass”, haat.

Wees echter voorzichtig. De hoofdletter Eszett is pas in 2017 geïntroduceerd, dus de meeste lettertypes zullen deze niet hebben. Als je alleen in hoofdletters schrijft, is het gebruikelijk om het te vervangen door "ss" - maar met de meeste lettertypes kun je in plaats daarvan prima een kleine Eszett gebruiken.

Hier is echter nog een tip om je op weg te helpen: een enkele "s" wordt over het algemeen uitgesproken als een "z", tenzij hij aan het begin van een woord staat en gevolgd wordt door "p" of "t", in dat geval wordt hij uitgesproken als "sh" ("Spiel", spel, bijvoorbeeld, of "Stuhl", stoel).

De gebruikelijke spelling voor de "sh"-klank is "sch" en moet in alle andere gevallen worden gebruikt ("Schule", school of "Mensch", mens).

Ontdek waar je een Duitse cursus vindt.

8. Hoe spel je de "f"-klank in het Duits?

De Duitse taal heeft twee letters voor de klank "f" - "f" en "v".

Het gebruik van "f" in de Duitse spelling

Het is goed om te onthouden dat de klank "nf" altijd met een "f" wordt geschreven ("Senf", mosterd, of "Auskunft", informatie), net als de klank "pf" ("Kopf", hoofd; "Pferd", paard).

Wanneer gebruik je "v" als je in het Duits schrijft?

De enige woorden die met "fer-" beginnen zijn "Fernseher" en het werkwoord "fernsehen" (televisie, televisie kijken), fern (afgelegen), fertig (klaar), Ferkel (biggetje) en Ferse (hiel); alle andere woorden beginnen met "ver", zoals "Vernunft", rede. "Vor" wordt nooit met "f" geschreven. Alle woorden die eindigen op de klank "-ief" worden geschreven als "iv".

Woorden geschreven met een "ph"

Over het algemeen komen woorden met een "ph" erin uit het Grieks, en de "ph" staat voor de letter Phi, die geen equivalent heeft in het Latijnse alfabet. Bij de spellinghervorming van 1998 werden veel buitenlandse woorden "eingedeutscht", dat wil zeggen dat hun spelling werd aangepast aan de Duitse spellingregels. Zo werd Photograph Fotograf (fotograaf), Delphin werd Delfin (dolfijn) en Telephon werd Telefon - net als hun afgeleiden (fotografieren, telefonieren, enz.)

Woorden met de elementen "graf", "phon" of "phot" kunnen op beide manieren worden geschreven; andere woorden met "ph" zoals "Katastrophe" of "Philosophie" behouden hun "ph".

Voor de rest moet je het nu eenmaal uit je hoofd leren.

Met een cursus Duits online ben je al goed op weg!

9. Tz? Tzt? Wanneer de "ts" klank niet geschreven wordt met "z" of "c"

Alsof het nog niet genoeg was dat "c" en "z" beide als "ts" worden uitgesproken, is "z" niet vaak alleen, tenzij hij aan het begin van het woord staat. Heel vaak nodigt hij zijn vriend "t" uit. Meestal komt de "z" na de "t": Katze (kat), Kitz (vossenwelp), ätzen (corroderen, etsen), putzen (schoonmaken).

Maar ik kan zelf nooit onthouden hoe ik het woord "dokter" moet spellen. Ik heb het zelfs even voor je opgezocht: "der Arzt". Zie je wat hier gebeurd is? De "Z" staat plotseling VOOR de "t".

Een Duitse 'Arzt'
In het Duitse woord voor dokter, "Arzt", komt de "z" voor de "t". (Bron: Unsplash.com)

En "Letzter" als laatste, klemt de "z" tussen twee "t "s - iets wat ook kan optreden wanneer je werkwoorden vervoegt met "tz" - "er ätzt", "er putzt".

10. Wieder vs. Wider in het Duits

De twee woorden "wieder" en "wider" worden zo vaak verward dat zelfs Duitse moedertaalsprekers het niet snappen.

  • "Wieder" (uitgesproken als vieda) betekent "opnieuw". "Auf Wiedersehen!" betekent "tot weerziens", en "Ich komme wieder" betekent "Ik kom terug".
  • "Wider" betekent echter "tegen". "Wider willen" betekent tegen (iemands) wil, en "widersprechen" betekent het oneens zijn.

Overweeg dus eerst of iets opnieuw gebeurt of juist tegen iets anders, en dan weet je of je "wieder" of "wider" moet schrijven.

Zoek een privéleraar die je kan helpen om de taal onder de knie te krijgen.

>

Het platform dat privé leraren en leerlingen met elkaar verbindt

1ste les gratis

Vond je dit artikel leuk? Laat een beoordeling achter!

5,00 (1 beoordeling(en))
Laden...

Dieter