De islam ontstond volgens de islamitische traditie rond 610 na Christus in Mekka, op het Arabisch Schiereiland. Mohammed ontving toen volgens de overlevering in de grot Hira zijn eerste openbaringen van God via de engel Djibriel, ook bekend als Gabriël. Vanuit deze eerste openbaringen groeide in Mekka een kleine gemeenschap van gelovigen.

In 622 verhuisden Mohammed en zijn volgelingen tijdens de Hidjra naar Medina. Daar kreeg de jonge geloofsgemeenschap een sterkere sociale en politieke organisatie. Toen Mohammed in 632 stierf, had zijn religieuze en politieke gemeenschap zich over een groot deel van het Arabisch Schiereiland uitgebreid.

beenhere
⏳ Wanneer en Waar?

De islam wordt traditioneel rond 610 n.Chr. in Mekka gedateerd, toen Mohammed volgens de islamitische overlevering zijn eerste openbaringen ontving.

beenhere
📜 Hoe Ontstond het Geloof?

Vanuit Mohammeds prediking ontstond een gemeenschap die na de Hidjra naar Medina in 622 sterker georganiseerd raakte en zich daarna verder uitbreidde.

De beste beschikbare leraren Geschiedenis
Shannon
4,9
4,9 (12 beoordelingen)
Shannon
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Marijn
4,9
4,9 (8 beoordelingen)
Marijn
€39
/u
Gift icon
1e les gratis!
Reinier van pelt
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Reinier van pelt
€25
/u
Gift icon
1e les gratis!
Niels
5
5 (8 beoordelingen)
Niels
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jeroen
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Jeroen
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Fleur
5
5 (14 beoordelingen)
Fleur
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Ivan
5
5 (6 beoordelingen)
Ivan
€49
/u
Gift icon
1e les gratis!
Nadine
5
5 (10 beoordelingen)
Nadine
€28
/u
Gift icon
1e les gratis!
Shannon
4,9
4,9 (12 beoordelingen)
Shannon
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Marijn
4,9
4,9 (8 beoordelingen)
Marijn
€39
/u
Gift icon
1e les gratis!
Reinier van pelt
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Reinier van pelt
€25
/u
Gift icon
1e les gratis!
Niels
5
5 (8 beoordelingen)
Niels
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jeroen
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Jeroen
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Fleur
5
5 (14 beoordelingen)
Fleur
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Ivan
5
5 (6 beoordelingen)
Ivan
€49
/u
Gift icon
1e les gratis!
Nadine
5
5 (10 beoordelingen)
Nadine
€28
/u
Gift icon
1e les gratis!
Daar gaan we

⏳ Wanneer is de Islam Ontstaan?

Wanneer is de islam ontstaan? Als historisch startpunt wordt meestal rond 610 na Christus genoemd. Volgens de islamitische traditie ontving Mohammed toen tijdens een verblijf in de grot Hira, vlak bij Mekka, zijn eerste openbaringen. De precieze datering berust op latere islamitische bronnen, waardoor historici doorgaans spreken van rond 610.

De vraag hoe oud is de islam kan daarom niet tot op één dag nauwkeurig worden beantwoord. Reken je vanaf circa 610, dan bestaat het geloof inmiddels ongeveer veertien eeuwen. Het is daarmee jonger dan bijvoorbeeld het jodendom en christendom. Wie de oudere Abrahamitische traditie wil vergelijken, kan ook lezen over het ontstaan van het jodendom.

🗓️ Traditionele Start van de Islam
610

Rond dit jaar worden Mohammeds eerste openbaringen traditioneel gedateerd.

📍 Waar is de Islam Ontstaan?

Waar is de islam ontstaan? Het eerste centrum was Mekka, een handels- en bedevaartsstad in het westen van het Arabisch Schiereiland. De Kaäba speelde daar al vóór de islam een belangrijke religieuze rol. Volgens de islamitische overlevering trok Mohammed zich geregeld terug in de grot Hira in de nabijgelegen bergen.

Mekka bleef belangrijk, maar vanaf 622 kreeg Medina een centrale plaats in de geschiedenis islam. Mohammed en zijn volgelingen verhuisden naar deze stad, die toen Yathrib heette. Daar ontstond een georganiseerde geloofsgemeenschap en kreeg Mohammed naast zijn religieuze rol ook politiek leiderschap.

Zonsopgang boven een stad vol moskeeën met minaretten en koepels.
Mohammed ontving zijn eerste openbaring in een grot bij Mekka. Bron: Pexels

Mekka is de plaats waar volgens de islamitische traditie de eerste openbaringen begonnen. Medina werd vanaf 622 het centrum van de vroege moslimgemeenschap. De twee steden hebben daardoor ieder een eigen plaats in het verhaal over het ontstaan van de islam.

📜 Hoe is de Islam Ontstaan?

Hoe is de islam ontstaan? Volgens de islamitische traditie begon het proces met de openbaringen aan Mohammed. Hij verkondigde in Mekka het geloof in één God, morele verantwoordelijkheid en een komende Dag des Oordeels. Zijn boodschap kreeg aanhangers, maar riep ook verzet op onder delen van de Mekkaanse elite.

De Hidjra naar Medina veranderde de positie van de gemeenschap. In Medina groeide Mohammed uit tot religieus en politiek leider. In 630 kwam Mekka onder zijn gezag en in 632 stierf hij in Medina.

Voor moslims geldt Mohammed als de laatste profeet, niet als iemand die een volledig nieuw geloof uitvond. De islam plaatst hem in een profetische traditie met onder anderen Abraham, Mozes en Jezus. Dat maakt een vergelijking met het ontstaan van het christendom relevant.

🕰️ Van Eerste Openbaring tot 632

610

Eerste Openbaringen

Volgens de islamitische traditie ontvangt Mohammed bij Mekka zijn eerste openbaringen.

circa 613

Openbare Prediking

Mohammed begint zijn boodschap in Mekka openlijker te verkondigen en krijgt een groeiende groep volgelingen.

622

De Hidjra

Mohammed en zijn volgelingen verhuizen van Mekka naar Medina. Dit jaar wordt later het beginpunt van de islamitische kalender.

630

Terugkeer naar Mekka

Mekka komt onder Mohammeds gezag en de Kaäba krijgt haar centrale plaats binnen de islamitische eredienst.

632

Dood van Mohammed

Mohammed sterft in Medina. Zijn opvolging wordt daarna een belangrijke vraag voor de jonge moslimgemeenschap.

Woestijnlandschap met bergen in Saoedi-Arabië.
Het Arabisch Schiereiland vormde de geografische achtergrond van de vroegste islamitische geschiedenis. Bron: Unsplash/Rabah Al Shammary
De beste beschikbare leraren Geschiedenis
Shannon
4,9
4,9 (12 beoordelingen)
Shannon
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Marijn
4,9
4,9 (8 beoordelingen)
Marijn
€39
/u
Gift icon
1e les gratis!
Reinier van pelt
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Reinier van pelt
€25
/u
Gift icon
1e les gratis!
Niels
5
5 (8 beoordelingen)
Niels
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jeroen
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Jeroen
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Fleur
5
5 (14 beoordelingen)
Fleur
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Ivan
5
5 (6 beoordelingen)
Ivan
€49
/u
Gift icon
1e les gratis!
Nadine
5
5 (10 beoordelingen)
Nadine
€28
/u
Gift icon
1e les gratis!
Shannon
4,9
4,9 (12 beoordelingen)
Shannon
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Marijn
4,9
4,9 (8 beoordelingen)
Marijn
€39
/u
Gift icon
1e les gratis!
Reinier van pelt
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Reinier van pelt
€25
/u
Gift icon
1e les gratis!
Niels
5
5 (8 beoordelingen)
Niels
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Jeroen
4,8
4,8 (5 beoordelingen)
Jeroen
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Fleur
5
5 (14 beoordelingen)
Fleur
€30
/u
Gift icon
1e les gratis!
Ivan
5
5 (6 beoordelingen)
Ivan
€49
/u
Gift icon
1e les gratis!
Nadine
5
5 (10 beoordelingen)
Nadine
€28
/u
Gift icon
1e les gratis!
Daar gaan we

🧭 Waarom is de Hidjra zo Belangrijk?

De Hidjra was meer dan een verhuizing. Voor de vroege moslimgemeenschap betekende de reis van Mekka naar Medina een overgang van een kleine groep gelovigen naar een georganiseerde gemeenschap met eigen religieuze en maatschappelijke structuren.

Het jaar 622 werd later gekozen als beginpunt van de islamitische kalender. De kalender zelf werd pas jaren later formeel ingevoerd. Dat laat zien hoe belangrijk de Hidjra achteraf werd voor de geschiedenis islam.

The hijra thus marked a new beginning for Muhammad and his followers.

Chase F. Robinson, historicus en islamdeskundige

🕌 Wat is Islam en Waar Geloven Moslims in?

Wat is islam? In religieuze zin draait de islam om overgave aan één God, Allah. Allah is het Arabische woord voor God en wordt ook door Arabischsprekende christenen gebruikt. Moslims geloven dat Mohammed Gods laatste profeet is en dat de Koran Gods openbaring bevat.

Het islam geloof deelt verschillende figuren en verhalen met het jodendom en christendom. Waar het hindoeïstische geloof veel uiteenlopende theologische tradities kent, is de islam expliciet monotheïstisch. Tegelijk heeft de islam eigen religieuze praktijken, rechts- en denktradities en een eigen heilige tekst.

Binnen veel islamitische tradities spelen ook geloof in engelen, eerdere profeten, openbaringen, het hiernamaals en Gods almacht een belangrijke rol. De manier waarop zulke geloofspunten precies worden geordend verschilt tussen islamitische stromingen.

De vijf zuilen worden vaak gebruikt om de belangrijkste praktijken van het islam geloof uit te leggen.

🧩 De Vijf Zuilen van de Islam

🗣️ Geloofsbelijdenis: De shahada bevestigt het geloof in één God en Mohammed als zijn boodschapper.
🙏 Gebed: De salat bestaat uit vijf dagelijkse gebedsmomenten.
🤲 Aalmoezen: Zakat draait om het geven aan mensen die ondersteuning nodig hebben.
🌙 Vasten: Tijdens de ramadan vasten moslims tussen dageraad en zonsondergang.
🕋 Bedevaart: Moslims die daartoe lichamelijk en financieel in staat zijn, streven ernaar minstens eenmaal de hadj naar Mekka te maken.

Een moskee is de belangrijkste gemeenschappelijke gebedsruimte binnen de islam. De Kaäba zelf is geen moskee, maar een heiligdom in het centrum van de Grote Moskee in Mekka. Tijdens het dagelijkse gebed richten moslims zich in de richting van de Kaäba.

Silhouet van een moskee met twee minaretten tegen een ondergaande zon.
De halve maan en ster zijn wereldwijd herkenbare symbolen van de islam. Bron: Pexels

📖 Hoe Oud is de Koran?

De vraag hoe oud de Koran is, hangt af van wat je precies bedoelt. Volgens de islamitische traditie ontving Mohammed de openbaringen die samen de Koran vormen tussen ongeveer 610 en zijn dood in 632. Na zijn dood werden teksten verzameld en werd de teksttraditie in de zevende eeuw gestandaardiseerd.

De Koran bestaat uit 114 soera's, oftewel hoofdstukken, van verschillende lengte. De tekst is in het Arabisch overgeleverd en recitatie speelt van oudsher een belangrijke rol naast de geschreven traditie.

Zeer vroege Koranfragmenten laten zien dat delen van de tekst al in de eerste eeuw van de islam op schrift stonden. Het beroemde Birmingham-manuscript bevat delen van drie soera's en wordt als een van de vroegste bewaarde Koranmanuscripten beschouwd.

De Koran
Ontstaan

Openbaringen volgens de islamitische traditie tussen circa 610 en 632.

Opbouw

114 soera's van verschillende lengte.

Taal

Arabisch.

Vroege manuscripten

Bewaarde Koranfragmenten dateren uit de eerste eeuw van de islam.

Net als bij de Bijbel binnen het christendom is het belangrijk onderscheid te maken tussen het ontstaan van een religieuze traditie en de ouderdom van afzonderlijke bewaarde manuscripten.

🌍 Hoe Werd de Islam een Wereldreligie?

Na Mohammeds dood in 632 volgden kaliefen hem op als leiders van de jonge islamitische gemeenschap. Onder de eerste kaliefen en later de Omajjaden breidde het door moslims bestuurde gebied zich snel uit over het Midden-Oosten, Noord-Afrika en uiteindelijk delen van Europa en Centraal-Azië.

Politieke verovering betekende niet dat alle inwoners van die gebieden onmiddellijk moslim werden. Bekering verliep in veel regio's geleidelijk en werd beïnvloed door lokale omstandigheden, handel, bestuur, sociale netwerken en religieuze contacten. Daardoor kreeg de islam in verschillende regio's uiteenlopende culturele vormen.

Wie deze ontwikkeling vergelijkt met de leer van het boeddhisme ziet dat religies zich op heel verschillende manieren over grote gebieden kunnen verspreiden. Handel en contacten tussen samenlevingen speelden daarbij vaak net zo goed een rol als politieke machtsvorming.

Caption: 🎥 WieWatWanneer vat het ontstaan rond Mekka, de Hidjra naar Medina en de vroege verspreiding van de islam in ruim drie minuten samen.

🌐 Islam als Wereldreligie Vandaag

De islam ontstond dus in West-Arabië, maar bleef daar niet. In de eeuwen na 632 verspreidde het geloof zich over grote delen van Azië, Afrika en Europa. Later bereikten moslimgemeenschappen via handel en migratie vrijwel alle delen van de wereld.

De islam is daardoor niet gelijk te stellen aan één volk, land of cultuur. Indonesië behoort bijvoorbeeld tot de landen met de grootste moslimbevolking, terwijl belangrijke islamitische gemeenschappen ook in Zuid-Azië, Sub-Sahara-Afrika en Europa leven.

🌏 Azië

Hier woont een zeer groot deel van de wereldwijde moslimbevolking, onder meer in Indonesië, Pakistan, India en Bangladesh.

🌍 Afrika

De islam kent eeuwenoude gemeenschappen in Noord-, West- en Oost-Afrika en heeft er veel verschillende regionale tradities ontwikkeld.

🌍 Europa

Ook Europa kent al eeuwen islamitische gemeenschappen, onder meer op de Balkan, naast jongere gemeenschappen elders op het continent.

Wie dat bredere perspectief wil vergelijken, kan verder lezen over de grootste wereldreligies.

De vraag hoe oud is de islam krijgt daarmee een extra dimensie. De oorsprong ligt ongeveer veertien eeuwen terug, maar de islamitische geschiedenis bestaat uit vele regionale tradities en ontwikkelingen die tot vandaag doorgaan.

Welke pijler van de islam spreekt jou het meest aan?

Vasten tijdens de Ramadan35.71%
Aalmoezen geven (Zakah)28.57%
De pelgrimstocht naar Mekka14.29%
Dagelijkse gebeden (Salat)21.43%

Samenvatten met AI

Vond je dit artikel leuk? Laat een beoordeling achter!

4,00 (4 beoordeling(en))
Laden...
Schrijver Bart

Bart

Schrijver, Amsterdammer en Ajax-supporter in hart en nieren. Duizendpoot met minstens zoveel interesses!